6.3.4. Oś koła zębatego

Oś
Rys. S-44 Oś koła zębatego
Na rysunku S-44 pokazana jest oś koła zębatego. Jest ona nienaprawialna i w razie zużycia powinna być wymieniona na nową. Ze względu na możliwość rozkalibrowania otworu w obudowie w czasie wyciągania osi z obudowy przy wymianie popychacza, część wciskana ma przewidziane trzy nadwymiary. Oś pierwszego nadwymiaru można stosować bez rozwiercania otworu w obudowie, następne wymagają powiększania otworu do wymiaru zapewniającego wcisk podany w tablicy 5. Przed montażem sprawdzić za pomocą rozwiertaka czy kanały olejowe nie są zanieczyszczone. Nagromadzenie zanieczyszczeń może wpłynąć na zakłócenie obiegu oleju. Podobnie postępuje się z osią koła pośredniego napędu prądnicy, która posiada wymiary części wciskanej w obudowę, zgodnie z rysunkiem S-44.


  6.3.5. Koło pośrednie napędu prądnicy

Koło zębate pośrednie poza napędem prądnicy spełnia dodatkowe zadanie - odpowietrzania przestrzeni
Koło
Rys. S-45 Koło pośrednie napędu
prądnicy kompletne
korbowej i rozrządu. W tym celu w kole wiercone są skośne otwory, przez które w momencie pokrycia się z otworami w osi, następuje odpowietrzanie, dzięki temu uzyskuje się podciśnienie w przestrzeni korbowej, co ma bezpośredni wpływ na szczelność silnika.
Na rys. S-40 w przekroju B-B pokazano moment otwarcia otworów odpowietrzających. Na rys. S-45 pokazane jest koło pośrednie napędu prądnicy. Naprawa polega na wymianie tulejki, w której po wciśnięciu należy wywiercić otwory odpowietrzające i rozwiercić średnicę wewnętrzną zgodnie z rysunkiem.



  6.4. Pompa olejowa

Sprawdzenie układu olejenia przeprowadzać przy nagrzanym, do normalnej temperatury pracy, silniku wg schematu (rys. S-47). W czasie pracy silnika na biegu luzem, olej powinien ukazać się po odkręceniu wkrętki złącza (rys. S-22). Po wymontowaniu pompy z silnika najważniejszym kryterium jej jakości będzie sprawdzanie wydatku pompy na urządzeniu wg schematu (rys. S-48).
Wydatek pompy przy użyciu oleju ''Lux 5'', ciśnieniu oleju 1 kg/cm2 i temperaturze 80oC powinien wynosić przy obrotach pompy:
Pompa
Rys. S-46 Pompa olejowa
1 - kulka oporowa 3/16'', 2 - koło śrubowe z wałkiem, 3 - pokrywa górna, 4 - kółko napędzane pompy tłoczącej, 7 - kółko napędzane pompy opróżniającej, 10 - siatka pompy olejowej, 11 - wkręty mocujące pompę, 12 - kołki pasujące, 13 - pokrywa dolna, 14 - wkręty łączące pompę, 15 - uszczelka, 16 - pokrywka, 17 - wkręty mocujące, 18 - uszczelka.
  • dla jednego zazębienia - minimum 0,6 l przy 500 obr/min, minimum 1,7 l przy 1500 obr/min,
  • dla drugiego zazębienia - minimum 0,36 l przy 500 obr/min, minimum 1,1 l przy 1500 obr/min.
    • W przypadku nie uzyskania powyższych wartości pompę należy wymienić na nową.



      6.5. Obudowa silnika

    W skład zespołu obudów wchodzą następujące części:
    obudowa lewa, obudowa prawa, pokrywa lewa, pokrywa rozrządu, pokrywa skrzynki biegów, łożyska, tulejki, pierścienie uszczelniające, prowadniki popychaczy, itp., jak również części związane z obudowami montażowo. Obudowa lewa i prawa są wspólnie obrabiane po skręceniu, przy czym między nimi, wspólnie obrabiane są otwory pod łożyska wału korbowego, otwór i płaszczyzna pod cylinder. Tulejki wciskane w obudowę prawą, w lewą pokrywę, pokrywę skrzynki biegów i pokrywę rozrządu posiadają naddatki na obróbkę i są rozwiercane wspólnie. Ze względu na zachowanie współosiowości otowrów i utrzymanie płaszczyzny pod cylinder, obudowy mogą być wymieniane jedynie kompletami (lewa i prawa razem). Na lewej i prawej obudowie są wybite jednakowe numery technologiczne. Z tego względu należy zwracać uwagę przy montażu, aby obydwie części obudów posiadały ten sam numer. Pokrywy obudów nie stanowią kompletu z obudowami i dostarczane są przez wytwórnię luzem, z wciśniętymi tulejkami, posiadającymi naddatek na rozwiercenie. Przed montażem, w razie zastosowania nowej pokrywy należy tulejki w niej rozwiercać wspólnie z obudową, z którą będzie współpracować.

    Układ olejenia
    Rys. S-47 Schemat ukłądu olejenia
    1 - wałek dźwigienki zaworowej, 2 - dźwigienka zaworowa, 3 - komora sprężyn zaworowych w głowicy, 4 - rura osłonowa laski popychacza, 5 - układ rurek smarownych, 6 - tłok, 7 - kolektor olejowy zalany w lewej pokrywie, 8 - koło zębate z krzywką, 9 - wał korbowy, 10 - kolektor olejowy zalany w lewej obudowie, 11 - zbiornik oleju, 12 - filtr olejowy, 13 - miska olejowa pod pompką, 14 - pompa tłocząca olej do zbiornika, 15 - pompa tłocząca olej ze zbiornika do pompy olejowej, 17 - kanał tłoczący oleju z pompy do zbiornika, 18 - kanał tłoczący oleju z pompy do układu smarowania, A - miejsce sprawdzania ciśnienia w obiegu olejowym, B - miejsce sprawdzania obiegu oleju.     		Sprawdzanie pompy
    Rys. S-48 Schemat urządzenia do sprawdzania
    wydatku pompy olejowej
    1 - manometry, 2- napęd pompy olejowej, 3 - pompa olejowa, 4 - zawór regulacyjny ciśnienia, 5 - menzurka, 6 - termometr, 7 - podgrzewacz, 8 - zbiornik oleju.



      6.5.1. Łożyska toczne

    Ze względu na ważność zagadnienia, klasyfikację łożysk tocznych omówimy bardziej szczegółowo. Ponieważ łożyska są wciskane w stop aluminiowy, klasyfikację łożysk należy przeprowadzić w miarę możności, bez ich wymontowywania, gdyż można uszkodzić otwory pasowane pod pierścienie zewnętrzne.

    Podzespoły z łożyskami lub wymontowane łożyska należy dokłądnie umyć w nafcie lub ropie naftowej, a następnie w benzynie ekstrakcyjnej. Po wyschnięciu można przeprowadzić szczegółowe oględziny i pomiary luzu osiowego i promieniowego. Wykrycie istniejących uszkodzeń ma ogromne znaczenie ze względu na wymagania jak najdłuższego okresu pracy silnika po naprawie, co niejednokrotnie będzie zależało od stanu łożysk.
    Obracane ręką łożyska nie powinny się zacinać ani dawać odczuć nieróności oporów. Czynniki dyskwalifikujące łożyska do dalszej pracy:
    1. Wykruszenie metalu lub pęknięcie na bieżniach, kulkach i wałeczkach.
    2. Zatarcia na bieżniach, kulkach i wałeczkach.
    3. Wgniecenie na bieżniach.
    4. Łuszczenie się metalu, powstające na skutek przeciążenia łożyska.
    5. Wżery na bieżniach, kulkach i wałeczkach.
    6. Uszkodzenia koszyczka: pęknięcia, obluźnienie nitów, wykruszenia itp.
    7. Rysy na bieżniach i elementach tocznych.
    W łożysku nieposiadającym powyższych usterek można pomierzyć luzy, które nie mogą przekraczać wartości podanych w tablicy 6.
    Pomiar łożysk w podzespołach można również pomierzyć odpowiednio ustawiając czujnik. Luzy łożysk głównych wału korbowego mierzyć po ściągnięciu pierścieni wewnętrznych łożysk z czopów głównych i złożeniu z odpowiednimi pierścieniami w obudowie.

    Wykaz łożysk w silniku SO3 i dopuszczalne luzy.


    Tablica 6                 
    Miejsce wmontowania łożysk Nr łożyska Max luz poosiowy
    Łożysko czopa lewego wału korbowego N 305 pierścienie przesuwne
    Łożysko czopa prawego wału korbowego N 305 pierścienie przesuwne
    Łożysko prawe czopa prawego wału korbowego NI 305
    HI 305     		0,5
    Łożysko koła zębatego wyjściowego z wałkiem - skrzynia biegów 6207 0,3
    Łożysko wahliwe w pokrywie skrzynki biegów 1303 0,2
    UWAGA! W silnikach bez sprzęgła sprężynowego zastosowano zamiast
    łożyska NI 305 z pierścieniem HI 303 łożysko kulkowe 6305.






    WSTECZ WARSZTAT SPIS TREŚCI GŁÓWNA DALEJ